Newsy

Europejscy naukowcy mogą otrzymać nawet 100 mld euro na rozwój nauki. Nowy program UE ma zwiększyć konkurencyjność państw członkowskich na rynku globalnym

2018-08-24  |  06:35
Mówi:Anna Wiśniewska
Funkcja:ekspert Krajowego Punktu Kontaktowego Programów Badawczych UE, koordynator w obszarze „Działania Marii Skłodowskiej-Curie” w programie Horyzont 2020, koordynator Centrum Informacji dla Naukowców EURAXESS
  • MP4
  • Aktualizacja 03-09-2018 14:48

    Horyzont Europa to nowy program Unii Europejskiej w zakresie badań naukowych i innowacji. Zastąpi obecny program Horyzont 2020, którego budżet wynosi 78 mld euro. Budżet nowego programu ma się zwiększyć do ok. 100 mld euro, ale wciąż trwają negocjacje w tym zakresie. Zmianie ulegnie także sama struktura programu, w którym wyróżniono trzy filary – Otwarta nauka, Wyzwania o charakterze globalnym oraz Otwarte innowacje. Zwłaszcza w zakresie tego pierwszego skorzystać mogą polscy naukowcy, dla których wciąż współpraca międzynarodowa jest największym wyzwaniem.

    Na początku maja Unia Europejska przyjęła nowy budżet na lata 2021-2027. Jedną z największych zmian wprowadzonych w stosunku do poprzedniego planu budżetowego jest zwiększenie środków na finansowanie badań oraz rozwoju o 30 proc. Naukowcy partycypujący w programie Horyzont 2020 mieli do dyspozycji ok. 78 mld euro, a budżet Horyzontu Europa wzrośnie do ok. 100 mld euro.

    – Program Horyzont Europa zacznie się w 2021 roku i jest przewidziany na kolejne 7 lat. Bardzo istotnym celem programu jest zwiększenie konkurencyjności Europy. Już nie tylko USA, ale i Chiny wkraczają na rynki światowe, więc bardzo ważnym elementem i celem tego programu jest zwiększenie konkurencyjności, umożliwienie różnego rodzaju firmom, również małym i średnim przedsiębiorstwom znalezienia odpowiedniego dofinansowania i realizowania różnego rodzaju badań, które będą zgodne z celami – mówi agencji Newseria Innowacje Anna Wiśniewska, ekspert Krajowego Punktu Kontaktowego Programów Badawczych UE, koordynator w obszarze „Działania Marii Skłodowskiej-Curie” w programie Horyzont 2020, koordynator  Centrum Informacji dla Naukowców EURAXESS.

    Pierwsze projekty Horyzontu Europa wejdą w życie w roku 2021, a część z nich będzie bezpośrednią kontynuacją tych z Horyzontu 2020. Zmieni się za to struktura organizacyjna samego programu, który będzie podzielony na trzy filary: Otwarta Nauka, Wyzwania o Charakterze Globalnym oraz Otwarte Innowacje. Urzędnicy liczą na to, że dzięki takiemu rozwiązaniu łatwiej będzie rozwijać zarówno unijne programy naukowe, jak i konkurencyjność państw członkowskich na rynku globalnym.

    Głównym zadaniem filaru naukowego będzie promowanie badań, rozwój infrastruktury oraz inwestowanie w kadry naukowej. W jego ramach naukowcy będą mogli składać aplikacje o indywidualne granty, które ułatwią rozwijanie kariery naukowej w tej dziedzinie, w której czują się najpewniej. Oprócz tego ten filar pozwoli także dofinansowywać infrastrukturę badawczą, jeden z najważniejszych wyznaczników konkurencyjności nauki.

    – Dzisiaj bez bardzo nowoczesnej infrastruktury trudno będzie konkurować i prowadzić badania na bardzo wysokim poziomie i badania przełomowe, bo to również ważny element – podkreśla Anna Wiśniewska.

    Rozwiązania z drugiego filaru mają odpowiadać na najważniejsze wyzwania, z jakimi w ciągu najbliższych lat przyjdzie zmierzyć się nie tylko Europie, ale i całemu światu. Na finansowanie mogą liczyć projekty zajmujące się np. starzeniem się społeczeństw czy wzrostem bezrobocia związanym z automatyzacją rynku pracy. To tu pojawią się środki na realizację programów międzypaństwowych, które łączą sektor naukowy i przemysłowy, ułatwiając błyskawiczne reagowanie na zagrożenia i wyzwania współczesnego świata.

    Z kolei w ramach filaru Otwartej Innowacyjności będzie można finansować badania, które przyspieszą prace nad przełomowymi technologiami oraz wprowadzenie ich do powszechnego użytku. Otwartość nauki i innowacyjności na międzynarodową współpracę to szansa także dla polskich naukowców.

    – Jest to największy program finansujący badania, który jest dostępny dla polskich naukowców. Umożliwia współpracę nie tylko z europejskimi instytucjami akademickimi, uczelniami, instytutami badawczymi czy przemysłem, ale również z krajami trzecimi. Współpraca z USA, czy z Chinami, podobnie jak i w obecnym programie również będzie finansowana przez KE, więc ten program daje możliwość polskiemu światu nauki otwarcia się na współpracę międzynarodową, a internacjonalizacja jest cięgle piętą achillesową polskiej nauki – twierdzi ekspertka.

    Ostateczna wysokość budżetu Horyzontu Europa nie jest jeszcze znana. Parlament Europejski pierwotnie chciał przeznaczyć na ten cel 120 mld euro, a rynkowi lobbyści liczyli na wsparcie rzędu 160 mld dol. Obecnie kwota oscyluje w granicach 100 mld euro.

    W ramach programu Horyzont 2020 do końca 2017 roku polskie projekty wsparto kwotą 278 mln euro.

    Czytaj także

    Więcej ważnych informacji

    Kalendarium

    Jedynka Newserii

    Jedynka Newserii

    Biotechnologia

    Koronawirusy atakowały już 25 tys. lat temu. Za sprawą postępujących zmian klimatycznych pradawne wirusy mogą znów zagrażać ludzkości

    Pradawne wirusy mogą zagrażać ludzkości. Naukowcy są w stanie ożywić drobnoustroje sprzed dziesiątków tysięcy lat. Topienie się wiecznej zmarzliny w wyniku postępujących zmian klimatycznych może uwalniać długo ukryte choroby i wirusy do środowiska, zagrażając zdrowiu zarówno ludzi, jak i zwierząt. Naukowcy byli w stanie ożywić drobnoustroje sprzed dziesiątków tysięcy lat. Najnowsze badania DNA potwierdzają, że starożytny koronawirus lub blisko spokrewniony patogen wywołał epidemię na terenie Azji około 25 tys. lat temu.

    Kosmos i lotnictwo

    Przełom w obserwacji czarnych dziur. Dane z 19 obserwatoriów mogą pomóc testować ogólną teorię względności Einsteina [DEPESZA]

    Kilka z najpotężniejszych teleskopów na świecie jednocześnie obserwowało supermasywną czarną dziurę w galaktyce M87. To pierwsza czarna dziura, która została bezpośrednio sfotografowana przed dwoma laty. Teraz naukowcy ujawnili dane z 19 obserwatoriów – zarówno na Ziemi, jak również tych w kosmosie, które pozwalają  na głębszy wgląd w czarną dziurę. Nowe obserwacje mogą m.in. pomóc ulepszyć testy ogólnej teorii względności Einsteina.